Jacobalia

Social Share

Zoeken

Gevelsteen

Deze gevelsteen, waarop het wapen van de familie Oosting staat afgebeeld, is ingemetseld in de buitenmuur (Museumlaantje) van de tentoonstellingszaal van het Drents Museum. Er staan drie Jacobsschelpen op, alsmede het jaartal 1639.


J.E. Ennik, die de geschiedenis van deze gevelsteen beschrijft, maakt aannemelijk, dat het heeft toebehoord aan Wycher Oosting (1618-1690). Het jaartal zou slaan op het jaar waarop hij 21 is geworden. In de loop van achtereenvolgende generaties van de familie Oosting heeft deze gevelsteen verschillende huizen gesierd, eerst in Meppel, daarna in De Wijk, in Emmen en op zeker twee huizen in Assen, laatstelijk het Witte Huis aan de Vaart, een en ander blijkens aantekeningen van de familie Oosting. Op 12 november 1936 heeft A.A. Oosting de steen aan het Drents Museum geschonken, maar niet nadat hij er een copie van had gemaakt, die een plaats kreeg aan zijn huis te Den Haag.

 

Is er een relatie van de afbeelding met Jacobus / Santiago?


Er is geen archiefstuk dat opheldering verschaft over de vraag of Wycher Oosting relaties had met Spanje. Er zijn echter wel gegevens, dat Wycher Oosting (familie)relaties had met personen, die wel verre reizen hebben gemaakt, en wel naar Oostindië. Een drietal personen zij in 1654 met drie verschillende schepen vanuit Amsterdam naar Oostindië vertrokken. Mogelijk wijzen die drie Jacobsschelpen op hun voorspoedig volbrachte reis. Zekerheid, zegt de schrijver, bestaat daarover echter geheel niet.

 

Locatie: 
Drents Museum
Bron: 

Artikel van J.. Ennik, getiteld: De Geschiedenis van een heraldische gevelsteen in Assen. In het Drents Genealogisch tijdschrift,Spint Arwt'n, 1975

Plaats: 
Assen
Straatnaam: 
Brink
Huisnummer: 
1
Postcode: 
9401HS

Muurschildering

Ten oosten van Emmen staat een rooms-katholiek kerkgebouw in Barger Oosterveld. Deze Gerardus Majellakerk werd gebouwd in 1905-1906.


De kerk binnenlopend ziet men meteen de zuilen tussen het middenschip en de zijbeuken. Aan de binnenkant ervan en op de muur bij het liturgisch centrum, tegenover de eerste zuil aan beide kanten, staan de twaalf apostelen. Jacobus de Meerdere staat als vierde in de apostelenreeks op de voorlaatste zuil aan de linkerzijde, gezien vanaf de entree. Alle apostelen zijn afgebeeld zonder attributen, zo ook bij Jacobus de Meerdere. De namen, onder de schilderingen, geven aan wie die apostelen zijn.

 

Locatie: 
St-Gerardus Majella kerk (r.k.)
Plaats: 
Emmen/Barger-Oosterveld
Straatnaam: 
Splitting
Huisnummer: 
142
Postcode: 
7826CT
Fotograaf: 

Sint-Jacobsaltaar

In de Grote of Mariakerk is in 1504, toen het nog een katholieke kerk was een Sint-Jacobsaltaar geplaatst. Na de Reformatie is dat uiteraard verwijderd.

 

Bron: 

Voorlopige lijst der Nederlandsche monumenten van geschiedenis en kunst. Deel II. De provincie Drente(1909) (digitaal beschikbaar)

Plaats: 
Meppel
Straatnaam: 
Hoofdstraat
Huisnummer: 
52
Postcode: 
7941AJ
Fotograaf: 

Jacobskerk (p.c.)

De kleine witte Jacobskerk dateert uit 1831. De middeleeuwse, aan Jacobus gewijde kerk van het nabij gelegen Sandebuur werd toen afgebroken. Voor de bouw van de toren werden de stenen van deze 12de-eeuwse kerk gebruikt. Van het oude kerkgebouw zijn alleen de zandstenen doopvont uit 1560, de kerkklok uit 1634 en de kerkbeker uit 1651 bewaard gebleven.

 

Foto: De foto's zijn van Wikipedis Commons. Kerk By Marco Roepers, CC BY-SA 3.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=54109142 en  bordje By Wutsje / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=55594835

 

Bron: 

Het Jacobspad, Pelgrimspad Uithuizen-Hasselt, uitgegeven door Stichting Jacobspad Groningen-Drenthe, 2008

Plaats: 
Roderwolde
Straatnaam: 
Hoofdstraat
Huisnummer: 
25
Postcode: 
9315PA

Sint-Jacobuskerk (p.c./r,k.)

Rond het jaar 900 werd er in Rolde de eerste kerk gesticht. Eerst een houten kerk, die rond 1200 werd vervangen door een Romaanse kerk van baksteeen. In het eerste kwart van de 15de eeuw werd deze kerk vervangen door de huidige gotische kerk. De inwijding was waarschijnlijk in 1428. De verbouwing in 1854 heeft de harmonie van het gebouw sterk verstoord; dit is hersteld bij de verbouwing van 1960-'64, waarbij de kerk werd teruggebracht in de staat zoals bij de bouw in 1427.

Deze kerk wordt sinds de jaren zestig van de vorige eeuw door alle christenen gebruikt. Op zondag door hervormden en gereformeerden, tegenwoordig samen de 'Protestantse Jacobuskerkgemeente', op zaterdagavond door rooms-katholieken. Daarnaast zijn er ook oecumenische vieringen en vesperdiensten.

 

Foto: De foto komt van Wikimedia Commons. By Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=24078664

 

Locatie: 
Sint-Jacobuskerk (p.c./r.k.)
Bron: 

Artikel van André Kamsma in de Jacobsstaf 70, pag.63

Plaats: 
Rolde
Straatnaam: 
Kerkbrink
Huisnummer: 
5
Postcode: 
9451AL
Fotograaf: 

Glas-in-loodraam

Bij de laatste verbouwing van de kerk (midden jaren 60 van de vorige eeuw) vond men op de fundering van een van de altaren een Jacobusschelp. Hieruit werd de conclusie getrokken, dat daar een altaar, gewijd aan Sint-Jacobus heeft gestaan.

 

In het kleine raam boven deze plaats is door Joep Nicolas een gebrandschilderde schelp aangebracht. Van zijn hand zijn ook de acht grote gebrandschilderde ramen in deze kerk (1964-1968).

 

Locatie: 
Sint-Jacobuskerk (p.c/r.k.)
Bron: 

Artikel van André Kamsma in de Jacobsstaf 70 (2006), pag. 63

Plaats: 
Rolde
Straatnaam: 
Kerkbrink
Huisnummer: 
5
Postcode: 
9451AL

Jacobuskerk

In Sandebuur heeft een middeleeuwse (12e eeuw) aan Jacobus gewijde kerk gestaan. Deze kerk is in 1831afgebroken en de stenen zijn hergebruikt bij de bouw van de kerk in het nabijgelegen Roderwolde. Van het oude kerkgebouw zijn de zandstenen doopvont uit 1560, de kerkklok uit 1634 en de kerkbeker uit 1651 bewaard gebleven.

 

Sandebuur is nu nog een gehucht ten noordwesten van Roderwolde en ligt op een kleine zandrug dichtbij het Leekstermeer. Begin 19e eeuw werden de door inklinking van het veen veroorzaakte problemen met de hoge grondwaterstand zo groot, dat Sandebuur grotendeels werd verlaten. Toen is ook de kerk afgebroken en min of meer verplaatst naar Roderwolde.

 

Plaats: 
Sandebuur
Postcode: 
9315TE

Sint-Jacobsaltaar

Bolsward was een Hanzestad. In de meeste Hanzesteden was een Jacobuskerk of minstens een Jacobusaltaar te vinden, een kerk voor pelgrims en schippers. In Bolsward was er een Sint-Jacobsaltaar in de Martinikerk.


Op de site van het Jabikspaad staat te lezen: "Henrick Nannesz heeft in 1524 bij testament het altaar van Sint-Jacob in de Martinikerk begunstigd ten behoeve van de armen van Bolsward".

 

Locatie: 
Martinikerk (p.c.)
Bron: 

Het Jabikspaad

Roemeling, O.D.J. (2013), Heiligen en heren, studies over het parochiewezen in het Noorden van Nederland vóór 1600, Fryske Akademie Leeuwarden (digitaal beschikbaar)

Plaats: 
Bolsward
Straatnaam: 
Groot Kerkhof
Huisnummer: 
26
Postcode: 
8701HG

Prebende

Roemeling vermeldt een prebende gekoppeld aan het Sint-Jacobsaltaar in de Martinuskerk in Bolsward.

 

Locatie: 
Martinikerk
Bron: 

Roemeling, O.D.J. (2013), Heiligen en heren, studies over het parochiewezen in het Noorden van Nederland vóór 1600, Fryske Akademie Leeuwarden (digitaal beschikbaar)

Plaats: 
Bolsward
Straatnaam: 
Groot Kerkhof
Huisnummer: 
26
Postcode: 
8701HG

Jacobsleen

Het Jacobsleen of Hendrik Nannes en Catharina Epesleen is in 1511 gesticht bij testament. Het richtte zich met name op de armenzorg. In 1524 moest het Jacobsleen als prebende gekoppeld worden aan het Sint-Jacobsaltaar in de Martinuskerk. Mogelijk komt daar de naam Jacobsleen vandaan.

 

Zoals alle katholieke liefdadigheidsinstellingen is ook het Jacobsleen vermoedelijk onder supervisie van de burgerlijke overheid gekomen. In Bolsward bleef het in de vorm van een stichting formeel wel bestaan. De armenzorg bleef tot 1963 toen de Algemene Bijstandswet werd ingevoerd. In 1964 vond er een splitsing plaats en werd de Stichting Hendrick Nannes belast met het beheer van het bejaardenhuis en de Stichting Catrijn Epes belast met het beheer van de boerderijen en landerijen en kreeg tevens als taak het behartigen van culturele belangen. In dat kader worden nog steeds voor allerlei zaken subsidies verleend.

 

Bron: 

Roemeling, O.D.J. (2013), Heiligen en heren, studies over het parochiewezen in het Noorden van Nederland vóór 1600, Fryske Akademie Leeuwarden (digitaal beschikbaar)

Plaats: 
Bolsward
Straatnaam: 
Snekerstraat
Huisnummer: 
17
Postcode: 
8701XB

Pagina's