Home » Regio Amsterdam Boeken over de Pelgrimages
Lanoos Reisboek Sint Jacobsroutes
Stap voor Stap naar Santiago de Compostela – Bert Surmont
Mijn Bestemming – Bianca Groenewegen
Halverwege Santiago de Comostela – Bianca Groenewegen
Mijn Camino, Pelgrimstocht op Vier Voeten – Andrea Bocelli
Mijn Herberg aan de Camino – Anna Visser
Op Stapstenen – Nicoline van Tiggelen
De Camino Roept, Verslag van een Antipelgrim – Patrick Chatelion Counet
Kus de Aarde met je Voeten – Deborah de Konng
Fiets, Vecht, Huil, Bid, Lach en Bewonder
Het is (zo)ver – Benno Schotanus
Omlopen – Yvon Schedler
De Pelgrimslak – Yvette Oostelbos
De Apostel van het Westen – Mirelle Mado
Ik Ga Lekker Weg – Kees Koppenol
De Club van Eenlingen – Mar Voo
Mijn Franciscaanse Voetreis – Ab van den Burg
Lopend naar Rome – Bea Beumers
Lannoo’s Reisboek ,30 mooiste Pelgrimsroutes door Europa
Pelgrimeren Langs Nederlandse Kloosters – Johannes de Jong
De Brug naar Santiago, Guus Scholten
Heimwee naar de Camino – Gerarda Damak – Dekker
Santiago, Here We Go, Wim Demey
Alles Komt Goed, Menrike Veldhuizen
Altijd Vandaag, Wim Diepeveen
Dutch Mountain Trail, Toon Hezemans
De Pelgrimstocht naar Santiago, Paulo Coelho
Doen Denkers, Jordi Ramon
Praktisch Pelgrimeren, Andre Brouwer
Op Zoek naar de Hemel, Hans Peter Roel
Pelgrim, Hans Peter Roel
Onderweg, op weg naar SdC op zoek naar mezelf, Bente van de Wouw
De Weg naar Dantiago, Hoe werd ik een pelgrim (op de fiets)
Een Late Pelgrim op de Melkweg, Hans Amink
Te Voet naar Santiago de Compostela, reisgids
Pelgrim zonder God, Herman Vuijstje
Duizend Heuvels, Ignace Vervaet
Onderweg naar Santiago, Mirelle Madou
Pelgrims, Boek nav de tentoonstelling i/h Catherijneconvent
Van Wandelaar tot Pelgrim, Sandra Veldt
Simpelweg Gelukkig, Anne-Marie
Haast Niets, Nicoline van Tiggelen
De Gids voor de Pelgrim, NGSJ
Dwars door de Lage Landen, Arnout Houben
Dagboek van een Pelgrim, E-book, Hans Burgman
Handboek voor Vakantiefietsers, Marcia van der Meer
Handboek voor de Pelgrim, Corduia Rabe
Mindfull Wandelen, Clare Gogerty
De Weg naar Santiago de Compostela, Kathryn Harrisom
Innerlijk Pelgrimeren, Christine de Vries
De Santiago Sleutel, Erik Vierkant
Op Weg Naar Rust, Celine Heijboer
Alleen op Avontuur, Lidewey van Noord
Nieuwe Wegen, Ange van Ommen
Parels, Jaap van ‘t Veer
Twee Tinten Grijs Fietsen naar Santiago, Bert Kreber
Camino Invierno – Pelgrimsgidsen.nl
Camino del Norte – Pelgrimsgidsen.nl
Camino to Irun from SJPdP – Pelgrimsgidsen.nl
Camino Ingles – Pelgrimgidsen.nl
Camino Primitivo _ pelgrimsgidsen.nl
Camino del Salvador – Pelgrimsgidsen.nl
Camino Portugués Centraal/Kustroute incl Espiritual – Pelgrimgidsen.nl
Via de la Plata – Pelgrimgidsen.nl
Van Metselaar tot Slechtziend Wandelaar – Matthieu van den Helder
Een Moslim op Weg naar Compostela – Mouhanad Khorchide
Waar de Camino Eindigt en de Magie Begint, Marielle Saegaert
The Trekking Camino de Santiago – Via Podiensis – Dave Whitson
De Omweg naar Santiago – Cees Nooteboom
Finisterre – Mariska van der Klis
Op de Via de la Plata Ben je Iemand – Andre Brouwer
Ontmoetingen met de Romaanse Kunst – Adriaan de Roover
Santiago de Compostela – Ulrich Wegener / Lannoo Kok
Spaanse St. Jacobsroute – ANWB wandelgids
Lopen Naast je Schaduw – Marcel Bollema
Europese Professional z’n Camino de Santiago – Ramond de Vrede
Ineke Loopt naar Rome – Ineke Spoorenburg
Pelgrimstochten – Ben Wasser
Mijn Weg te Voet op de Camino de Santiago – Johannes de Jong
Te Voet naar Santiago de Compostela, de Kustroute
Per Fiets van Tilburg naar Santiago de Compostela – Rob Vennix
De Pelgrimsdroom – Thijs de Wolf
Camino del Norte – Tineke Poelstra
Pelgrimsportretten, Huib Afman
Voettocht naar Santiago de Compostela, Shirley Maclaine
Klimmen naar Kruishoogte, Tosca Niterink
Op Pelgrimstocht, Annelies Spang
Waar je zin in hebt, Andre Brouwer
Pad Over de Horizon, Joke van Erp
Camino Primitivo, Dagboek van een onervaren wandelaar, Anna-Maria Carbonaro
De Lokroep van de Camino, Hubert Bastiaens
Op Hoge Hakken naar Santiago, Cathelijne Paulus van Pauwvliet.
Reizen Langs de Sterrenweg, Arno Cruppen & Huberta Wiertsema
Ik Ben er Even Niet, Hape Kerkeling
De Wondere Weg van Amsterdam naar Santiago, Marlies van der Steeg
Mijn Camino, Monique Teggelove
Pelgrimeren, Karin Snoep & Nelleke Boshttp://Handboek
Ik Ga op Reis en Laat Achter, Simone Awhina & Jessica Menheere
Camino Primitivo con perron, Johann van Rossum
Om Mezelf Levend te Voelen Hield ik van Je, Agne Hendrik Strid
Alleen, Tim Voors
Half Jaar met Drie Onderbroeken, André & Lian de Jel
De Camino, Anya NiewierraH
Camino, Graeme Simsion & Anne Buist
Kruispunten op mijn Camino, Luc Willems
Te Voet, hoe twee benen mensen verder brengen
Roadtrip, Graeme Simsion & Anne Buist
De Lange Weg naar Huis, Thijs Evers
De Wegen naar Santiago, Derry Brabbs
Moderne Pelgrim, Elze Riemer
De Witte Vlinders, Tineke Netjes
De Wereld Wandelaars, Wim Willems
In de Mens Leeft een Verlangen, Ruud Bruggeman
Camino del Norte, Ed van de Aa
De Vrouwe van de Camino, Willem J Ouweneel
Het Geheim van de Schelp – Joop van der Meulen
Over de Via de la Plata baar Santiago, Ed van der Aa
Santiago de Compostela is de afgelopen jaren een bijzonder populaire bestemming geworden. Jaarlijks wandelen of fietsen honderdduizenden pelgrims naar het bedevaartsoord. Velen hebben de welbekende Camino Francés gevolgd, maar een toenemend aantal gaat op zoek naar alternatieven. De Camino de Invierno is daarvan een voorbeeld. De Camino begint in Ponferada en gaat via o.a. Las Medulas. O Barco, A Rua, Quiroga, Monforte, Chantada, Rodeiro, Lalin en Outeiro naar Santiago de Compostella.
De Camino Invierno is een relatief korte route, ongeveer 260 km lang. De Camino voert door een vrijwel onbekend, maar mooi deel van Spanje; met prachtige natuur, door bossen en glooiende berggebieden, en door oude dorpen waar de tijd heeft stilgestaan. Wie de route loopt stuit op restanten van een rijk verleden, oude kerken en karakteristieke pleinen in de grotere plaatsen.
Wie (nog) meer uitdaging zoekt, kan de Camino de Invierno inpassen in een langere tocht door bijvoorbeeld voorafgaand de Camino Olvidado (start: Bilbao) te lopen of vanaf de Camino Francés de Camino de Invierno op te pakken. Via de Camino de Invierno kan men dus het drukke tweede gedeelte van de Camino Francés vermijden en via een landschappelijk mooiere route naar Santiago de Compostela lopen.
Wat uw plannen ook moge zijn, wij hopen met dit boekje (meer) Nederlandse pelgrims aan te moedigen deze tocht te ondernemen.
De Camino del Norte is van alle routes naar Santiago de Compostela de meest noordelijke, door zijn ligging de meest aangename qua temperatuur, en de mooiste qua variatie aan landschappen. De route ligt ingeklemd tussen de bergketen van de Picos de Europa en de Golf van Biscaje/Cantabrische zee. Omgeven door de mooiste natuur van Noord-Spanje is de Camino del Norte een prachtig alternatief voor de almaar drukker wordende Camino Francés. De populariteit van de Camino del Norte is de laatste jaren dan ook enorm gegroeid. Waren er voorheen weinig voorzieningen, de route is nu uitstekend gemarkeerd met de alom bekende gele pijlen. Tevens is er een uitgebreid netwerk van herbergen en hostals ontstaan waar de pelgrim kan overnachten. De commercie springt hierop in door overal voordelige menu’s en particuliere onderkomens aan te bieden.
De gids beschrijft de route van Irun naar Santiago de Compostela via Bilbao, Santander, Gijon, Avilés, Ribadeo en Sobrados des Monxes, alwaar men bij Arzuá aansluit op de Camino Francés. Bij Villaviciosa is de mogelijkheid om de route te vervolgen door het binnenland via de Camino Primitivo. De Primitivo gaat door een veel eenzamer landelijk en bergachtig gebied, ver weg van steden en toerisme. De Camino del Norte is glooiender, loop vaker parallel aan zee, maar u ziet hem niet altijd…
In vergelijk met andere Camino’s is het traject best wel pittig te noemen, maar goed te doen in de lente of herfst. ‘s Zomers kan het aan de kust warmer zijn en bovendien drukker (en duurder…) vanwege het toerisme. Nieuwste druk 2025
Door het steeds drukker worden van de Camino Frances (St Jean Pied de Port – Santiago de Compostela) wijken meer en meer pelgrims uit naar de Camino del Norte.
Voor hen die in St Jean Pied de Port aankomen (via b.v. de diverse routes door Frankrijk) en de doorsteek naar de Camino del Norte willen maken is dit gidsje bedoeld.
Het omschrijft de route van St Jean Pied de Port naar Irun, toont de routekaartjes en hoogteprofielen en geeft informatie over de overnachtingsmogelijkheden.
Nieuwe druk: januari 2025
Als vervolg op of in plaats van b.v. de drukke Camino Francés kan de pelgrim besluiten de Camino del Norte van Irun naar Santiago de Compostela te volgen. Ter hoogte van Sebrayo heeft de pelgrim vervolgens de keuze om zijn weg te vervolgen richting Gijon (de officiële Camino del Norte ) of om via Oviedo verder te gaan en de Camino Primitivo te volgen. Deze gids wijst U verder de weg over de Camino Primitivo, met een aanloop route vanaf Bustio/Llanes. De Camino Primitivo is met zijn ong. 350 km prima te doen in een 14 dagen vakantie. De laatste paar jaren wordt de Camino Primitivo vaak gecombineerd met de Camino San Salvador, die begint in Leon, en eindigt in Oviedo. Zie hiervoot ook de gids voor de San Salvador.
De topografische kaartjes behorende bij deze gids zijn voorzien van de ingetekende routes (en de varianten) en wijzen de pelgrim zijn weg bij aankomst in Asturië, te beginnen met de etappe Bustio-Llanes. Vervolgens is de route naar Santiago opgedeeld in etappes, maar deze kunnen natuurlijk naar eigen inzicht en tempo worden gelopen.
De “schelpjes “ bij de etappe aanduiding op de kaartjes geven de zwaarte van de etappe’s weer, waarbij 1 schelpje voor een gemakkelijke etappe staat, en 5 schelpjes voor een behoorlijk pittige. De tussenliggende waarden kunt U dan zelf wel kwalificeren…..
Vervolgens vindt U een lijst met alle overnachtingsadressen langs de Camino Primitivo, waarbij de dikgedrukte namen de plaatsen aangeven waar ikzelf heb overnacht. Tevens vindt U er een lijst met de hoogteprofielen van de diverse etappes. De herbergen staan met een symbool op de kaart aangegeven en hebben een nummer dat correspondeert met een zeer uitgebreide lijst met overnachtingsadressen ,de beste herbergen zijn in rood aangegeven . Door regelmatig kleine oplages te maken van de gids is deze altijd up-to-date!
Ter hoogte van San Roman Da Retorta /Lugo kunt U, om een stukje drukte van de Camino Francés waar U al snel opkomt te vermijden, doorsteken naar Sobrados dos Monxes (via Friol/Pardellas). Dit “kost” een dag extra maar U kunt dan wel in het gastvrije en mooie klooster van Sobrados dos Monxes overnachten! Vanaf Sobrados volgt U dan de Camino del Norte richting Arzua en daarna Santiago de Compostela. (Zie hiervoor ook de beschrijving bij de lijst Overnachtingsadressen: Lugo).
De gids voor de Camino del Salvador beschrijft de weg van Leon naar Oviedo .
Santiago de Compostela is de afgelopen jaren een bijzonder populaire bestemming geworden. Jaarlijks wandelen of fietsen honderdduizenden pelgrims naar het bedevaartsoord. Velen hebben de welbekende Camino Francés gevolgd, maar een toenemend aantal gaat op zoek naar alternatieven. De Camino del Salvador is daarvan een voorbeeld. De Camino del Salvador is een korte route, ongeveer 120 km lang. Perfect om een weekje de sfeer van de camino op te snuiven met alle daarbij behorende pelgrimservaringen, zoals de ontmoetingen en het verblijf in de herbergen. Daarbij is de route bijzonder afwisselend: het beginpunt León is een bruisend centrum langs de drukke Camino Francés, maar al spoedig verlaat u de grote stad om op te gaan in de rust en de stilte van het platteland. De tocht biedt prachtige uitzichten over het Cantabrisch gebergte en in de vele dorpjes en stadjes langs de route lijkt de tijd stil te staan. Ook het oude centrum van Oviedo, de eindbestemming, is een bezoek meer dan waard. Wie (nog) meer uitdaging zoekt, kan de Camino del Salvador inpassen in een langere tocht. Bij het beginpunt in León sluit de Salvador immers aan op de Camino Francés, terwijl de tocht op zijn eindpunt in Oviedo aanknoopt bij de Camino Primitivo. Via de Salvador en de Primitivo kan men dus het drukke tweede gedeelte van de Camino Francés vermijden en via een landschappelijk mooiere route naar Santiago de Compostela lopen of fietsen.
Camino Portugués Central/par la Costa(kustroute),Espiritual
De wandel- en fietsroutes naar Santiago de Compostela blijven populair. De meeste pelgrims beginnen met de Camino Francés. Voor wie een volgende route wil gaan is de Camino Portugués aan te bevelen, om meerdere redenen. De afstand is relatief makkelijk te wandelen of te fietsen, zeer geschikt voor een korte vakantie, en Porto als beginpunt vanuit Nederland is goed te bereiken met een goedkope vlucht. Daarbij voorziet de infrastructuur in prima overnachtingen in herbergen en hostals. Verder is de route goed gemarkeerd.
Santiago de Compostela is de afgelopen twee decennia een bijzonder populaire bestemming geworden. Jaarlijks wandelen of fietsen honderdduizenden pelgrims naar het bedevaartsoord. Velen hebben de welbekende Camino Francés gevolgd, maar een toenemend aantal gaat op zoek naar alternatieven. Bijvoorbeeld de Camino Inglés.
De Camino Inglés is een van de kortere routes naar Santiago. Er zijn twee plaatsen waar je kunt beginnen. Vanaf Ferrol is het ongeveer 110 km wandelen, vanaf A Coruña is de weg 72 km lang. Beiden wegen komen enkele kilometers voor Bruma bij elkaar. De afstand is dus perfect om een paar dagen de sfeer van de camino op te snuiven met alle daarbij behorende pelgrimservaringen, zoals de ontmoetingen en het verblijf in een herberg.
De route is afwisselend. U begint aan de grillige Atlantische kust met zijn fraai gevormde baaien. Maar al spoedig laat u de zee achter zich om op te gaan in de rust en de stilte van het Galicische boerenland, regelmatig onderbroken door majestueuze bossen. In de vele dorpjes en stadjes langs de route lijkt de tijd stil te staan. De tocht eindigt in de binnenstad van Santiago, waar een bonte menigte medepelgrims uit alle windstreken u zult verwelkomen.
Wie de tocht te kort vindt, kan de Camino Inglés inpassen in een langere tocht. Vanaf Santiago kan de reis voortgezet worden richting Fisterra of Muxia, terug naar de zee. Daarmee wordt het aantal kilometers grofweg verdubbeld.
Camino’s in het noorden van Spanje
Tot nu toe bestond er geen Nederlandstalige gids van de Camino Inglés. Met dit boekje hopen wij (meer) Nederlandse pelgrims aan te moedigen deze tocht te ondernemen.
De Via de la Plata (ook wel de Zilverroute genoemd) doorkruist West-Spanje van zuid naar noord, begint in Sevilla en eindigt natuurlijk in Santiago de Compostela. De route is ongeveer 1000 km lang, goed gemarkeerd met de welbekende gele pijlen en kent twee varianten.
De eerste variant loopt van Sevilla tot Granja de Moreruela en buigt daar westwaarts af om via Puebla de Sanabria, A Gudiña en Ourense naar Santiago te gaan. (De Ruta de Sanabria).
De tweede variant gaat bij Granja de Moreruela via Benavente en la Bañeza richting Astorga en sluit daar aan op de Camino Francés.
Verder zijn er nog varianten die beginnen in Granada en Huelva (zie bij: gidsen).
Het Spaanse wegennet wordt momenteel uitgebreid met een nieuwe noord-zuid verbinding, de snelweg genaamd Ruta de la Plata (A 66), waarvan de pelgrim regelmatig hinder ondervindt. Het is dus goed opletten op die plaatsen waar de bouw gaande is of zich net heeft voltrokken.
De gids geeft een uitgebreid overzicht van de cultuur, natuur en de historie van de Via de la Plata en geeft een globale beschrijving van de route die ondersteunt wordt met getekende kaartjes en plattegronden van de grotere plaatsen waar men doorheen komt.
Daarnaast vindt de lezer er alle hoogteprofielen van de route, relevante informatie omtrent allerlei nuttige adressen en reisinlichtingen.
Achterin de gids verder een zeer uitgebreide en up-to-date lijst met alle overnachtingsadressen en bijbehorende info langs de Via de la Plata. Door telkens kleine oplages te maken van de gids is de verstrekte informatie altijd erg aktueel.
Nieuwe geupdate gids druk 2025
Van metselaar naar slechtziend wandelaar
Toen Matthieu hoorde dat hij door de zeldzame bindweefselaandoening PXE zijn zicht ging verliezen, sloeg dat nieuws in als een bom. Hij was 45, had een bloeiend metselbedrijf en stond midden in het leven. Langzaam maar zeker pakte hij de draad weer op en vond een nieuwe passie. Hij vertelt hoe.
Nergens meer zin in
“Ik zou binnen een paar jaar slechtziend zijn”, vertelt hij, “daar wilde ik helemaal niet aan toegeven”. Toch moest hij langzaam afscheid nemen van het werk dat hem zo dierbaar was. Toen zijn zicht daalde tot vijf procent, kon hij niet meer autorijden, motorrijden of metselen. “Ik had nergens meer zin in en raakte depressief”, vertelt Matthieu openhartig. Het was zijn vrouw die hem uiteindelijk wakker schudde. “Ze zei: ‘Als je zo blijft, blijf je alleen’ en dat kwam binnen”.
Een Moslim op Weg Nar Compostela – Mouhanad Khorchide
Op bedevaart gaan is eigen aan de islam. Elke moslim moet minstens één keer in zijn leven rond de Kaaba in Mekka lopen. Maar hoe zit het met het christendom? Om daar achter te komen wil Mouhanad Khorchide de geheimen van de Jakobsroute ontdekken. Hij koopt een paar wandelschoenen, stapt op het vliegtuig en doet aanvankelijk alles verkeerd. De pelgrimstocht naar Santiago de Compostella is immers heel anders dan de islamitische hadj. Mouhanad Khorchide vertelt op humoristische wijze over zijn paden en dwalingen op de Camino, zijn ontmoetingen en gesprekken en hoe het lopen van de Jakobsroute een reis naar zichzelf werd, waardoor hij niet alleen het christendom maar ook de islam opnieuw beleefde. Islamtheoloog MOUHANAD KHORCHIDE (1971, Beirut) groeide op in Saudi-Arabië en studeerde onder meer in Wenen. Hij werkte als imam en godsdienstleraar en is vandaag professor islamitische religieuze pedagogie aan de universiteit van Münster.
Lanoos Reisboek Sint Jacobroutes
Dit boek neemt je mee op pelgrimsreis door Spanje, met als eindbestemming Santiago de Compostela. Al eeuwenlang ondernemen pelgrims de mythische tocht naar Santiago: sommige voor de sportieve uitdaging, anderen als bedevaart, maar het vaakst om te ontsnappen aan de drukte van alledag. Gewapend met een rugzak, wandelschoenen en een pelgrimsstaf passeer je grootse kathedralen, uitgestrekte velden en steile wijngaarden, rustieke bergdorpen en uitzonderlijke paleizen.
Wie zich voorneemt om de lange en soms zware tocht vanuit Nederland naar Santiago de Compostela (in Noord-West Spanje) te gaan – ruim 2500 kilometer – komt voor een groot aantal vragen te staan.
In dit boek worden ruim 150 praktische vragen over de pelgrimstocht behandeld en beantwoord.
Stap voor Stap naar Santiago de Compostela – Bert Surmont
In dit boek beschrijft Bert Surmont zijn pelgrimstocht vanuit Aalst naar Santiago de Compostela.
Op basis van zijn dagboek beschrijft hij zijn tocht waarin hij ontelbare vriendschappen heeft gesmeed, zich liet verrassen
door de onbeschrijflijke landschappen van België, Frankrijk en Spanje, heerlijke terrasjes en zalige logeeradressen heeft ontdekt. Soms moest hij een beroep doen op zijn improvisatietalent wanneer het weer, de weg of andere onverwachte gebeurtenissen even tegenstribbelden. Verder was er ook tijd om te bezinnen in de rust van de prachtige natuur.
Als beginnende, nieuwsgierige wandelaar vind je in dit boek handige tips, een volledige adressenlijst en toffe weetjes voor je eigen avontuur.
Laat je meevoeren door ruim 2.300 kilometer aan verhalen en foto’s. De Camino naar Compostela, een deel van een levensweg.
‘Weken wandelde ik. Soms sliep ik alleen, soms in grote slaapzalen. Ik had voldoende aan een paar kledingstukken in mijn
rugzak. Hoe eenvoudig kan het leven zijn?’
‘Het zijn de pieken en de dalen die van een reis een avontuur maken. Geluk zit ‘m niet in het streven naar alleen die pieken, maar in het omarmen van het hele avontuur.’ Paul Smit (filosoof-cabaretier)
Mijn Bestemming – Bianca Groenewegen
Mijn bestemming is een persoonlijk reisverslag over de wandeltocht van Bianca Groenewegen naar Santiago de Compostela. Het is een vervolg op haar eerste boek Halverwege, waarin ze de eerste drie jaren van haar tocht beschrijft. In dit tweede deel neemt ze je mee op het laatste deel van de pelgrimsroute. Ook krijg je een kijkje in haar persoonlijke ontwikkeling Hier was geen houden meer aan. Tijdens het wandelen schrijft ze blogs over ontmoetingen, de route en het landschap en wisselt dat af met foto’s van bijzondere plekken. Het boek is, net als deel 1, een inspiratie voor mensen die deze tocht op hun bucketlist hebben staan.
Halverwege Santiago de Compostela, Bianca Groenewegen
Halverwege is een persoonlijk reisverslag over de wandeltocht van Bianca Groenewegen naar Santiago de Compostela (Spanje). Deze Camino Frances deed meer met haar dan zij kon vermoeden. Bianca neemt je mee op het eerste deel van haar reis door Frankrijk en Spanje, maar geeft ook een kijkje in haar persoonlijke ontwikkeling, die is ingezet op weg naar Santiago. Tijdens haar wandeltocht schrijft ze diverse blogs en maakt ze foto’s van bijzondere plekken. Hiermee is Halverwege een ware inspiratie voor mensen die deze tocht ook op hun bucketlist hebben staan.
Mijn Camino, Pelgrimstocht op Vier Voeten, Andrea Bocello
Andrea Bocelli legt samen met zijn vrouw de eeuwenoude pelgrimsroute Via Francigena te paard af. Meer dan een reisverslag is dit boek een reflectie op het leven zelf: de kracht van natuur, de waarde van menselijke relaties en het belang van innerlijke dialoog. Met persoonlijke anekdotes en herinneringen deelt Bocelli zijn unieke levenspad, de uitdagingen die hij overwon en de betekenis die muziek voor hem heeft.
Waar de camino eindigt en de magie begint – Marielle Saegaert
Het lopen van de Camino is populairder dan ooit. Maar de meeste pelgrims verlaten Santiago de Compostela zonder te beseffen wat zich achter die oude stenen en smalle straatjes schuilhoudt.
In het noordwesten van Spanje ligt Galicië, waar ooit de Kelten, gesteund door de Atlantische Oceaan, de Romeinen op afstand hielden en een onuitwisbaar spoor nalieten.
In het hart van dit wondermooie landschap vol heuvels, kloosters en dorpjes ligt Santiago de Compostela, een stad die zowel heilig als alledaags is. Het lopen van de Camino is populairder dan ooit: jaarlijks trekken honderdduizenden pelgrims en wandelaars naar dit mythische eindpunt. Maar slechts weinigen leren de stad echt kennen. Velen raken ontroerd bij de kathedraal en vertrekken weer, zonder te beseffen wat zich achter die oude stenen en smalle straatjes schuilhoudt.
Auteur Marielle Saegert woont al 25 jaar in Santiago. Vanuit haar raam ziet ze hoe de stad met de seizoenen verandert, hoe de regen de granieten muren laat glanzen en hoe de geur van kastanjes en koffie zich mengt met het geluid van klokken en muziek. Ze neemt de lezer mee achter de schermen van de stad, naar het Santiago dat de meeste pelgrims nooit zien. De magie van een plek waar verleden en heden samenvloeien, waar haast verdwijnt en zelfs de regen mooi is.
The Trekking Camino de Santiago Via Podiensis – Dave Whitson
This guidebook describes in full the 735km Via Podiensis (GR65), a historic pilgrimage route through southern France from Le Puy-en-Velay to Saint-Jean-Pied-de-Port, where the trail meets the famous Camino Frances to Santiago de Compostela (Spain). Also detailed are 2 major variants: the Cele Valley (GR651) and Rocamadour (GR6 and GR46). Split into 28 stages, the full route takes 4 to 6 weeks to complete but can be divided into shorter sections – Figeac and Condom are well positioned to break the walk into three 2-week chunks. It can be adapted to suit all abilities, with regularly spaced accommodation and baggage transport available, and is best walked in spring and autumn, with May and September the most popular months. Abundant accommodation options offer a warm welcome to walkers and pilgrims and a chance to enjoy delicious home-cooked meals made with local ingredients. Walking directions are accompanied by 1;100,000 maps showing the route line and the facilities available at different locations. Accommodation listings provide invaluable information on where to stay. There are useful town maps for Cahors, Condom, Figeac, Le Puy, Moissac and Saint-Jean-Pied-de-Port, and a stage planning table listing intermediate distances between accommodation means the schedule can be easily customised to individual requirements. The Via Podiensis leads pilgrims and walkers through the best of French village life, offering a unique combination of pleasant trails, quaint historic communities and cultural delights. It passes through charming Estaing, Saint-Cirq-Lapopie and Lauzerte, and visits pilgrim shrines including Conques and Rocamadour. Pilgrims carrying on to Santiago can either proceed directly from Saint-Jean on the Camino Frances or transition (via the GR10) over to the Camino del Norte – a skeletal outline of the routes linking Saint-Jean and Irun, Spain, is included in the guidebook.
De Omweg naar Santiago – Cees Nooteboom
De omweg naar Santiago is een van de mooiste reisboeken uit de Nederlandse literatuur. Het is de neerslag van alle omzwervingen van Cees Nooteboom in Spanje, waarbij hij de lezer meeneemt op zijn ontdekkingstocht door de geschiedenis, kunst en literatuur van het land dat hem gaandeweg veroverde.
`Spanje is bruut, anarchistisch, egocentrisch, wreed, Spanje is bereid zich voor onzin de das om te doen, het is chaotisch, het droomt, het is irrationeel. Het veroverde de wereld en wist er niets mee te doen, het haakt in zijn middeleeuwse, Arabische, joodse en christelijke verleden en ligt daar met zijn eigenzinnige steden gebed in die oneindige lege landschappen als een continent dat aan Europa vastzit en geen Europa is. Wie niet geprobeerd heeft te verdwalen in de labyrintische complexiteit van zijn geschiedenis weet niet waar hij doorheen reist. Het is een liefde voor het leven, aan de verbazing komt nooit een eind. En uiteindelijk is De omweg naar Santiago een charmant zelfportret. `Het Spaanse karakter en het Spaanse leven corresponderen met datgene waar ik over ga, met bewuste en onbewuste dingen in mijn wezen, met wie ik ben.
Finisterre – Mariska van der Klis
Een ode aan de magie van het wandelen op de camino.
Als aan haar jarenlange relatie abrupt een einde komt, besluit Mariska van der Klis de ruim duizend kilometer lange Via de la Plata te gaan lopen, de zwaarste en eenzaamste camino in Spanje. Finisterre is het waargebeurde verhaal van een unieke wandeling naar het einde van de wereld. Een ongelofelijke reis waarbij toeval niet lijkt te bestaan. Mariska verdwaalt, overleeft de aanval van een wilde hond en krijgt op een dieptepunt hulp uit onverwachte hoek. Tijdens de zware tocht vol ontberingen kijkt ze terug op haar leven en liefdes en komt ze er langzamerhand achter dat het volgen van het pad haar kan brengen bij wat ze diep van binnen verlangt. Maar dan, als haar avontuur ten einde lijkt te komen, neemt haar leven nogmaals een geheel andere wending. Finisterre is een ode aan de magie van het wandelen, een openhartig, meeslepend en geestig boek voor iedereen die soms worstelt met het leven en het met hart en ziel omarmt.
Mijn Herberg an de Camino – Anna Visser
Een verhaal over liefde, troost, hoop en gastvrijheid
De Camino naar Santiago de Compostella: een wandeltocht met een ongekende aantrekkingskracht. Dat ervaart ook Anna Visser. Wanneer na het plotselinge overlijden van haar partner het leven alle kleur heeft verloren, besluit ze haar rugzak te pakken en te gaan lopen. Tijdens haar reis ontdekt Anna de magie van deze pelgrimsroute, die haar stap voor stap haar levenslust teruggeeft. De tocht verandert haar leven zo sterk dat ze bij thuiskomst een ingrijpende beslissing neemt: ze laat alles achter zich en begint een volledig nieuw bestaan als herbergier aan de Camino del Norte, in een klein dorpje in Spanje. Daar ontvangt ze elke dag nieuwe pelgrims met bijzondere verhalen. In dit boek neemt Anna je mee op haar reis van verlies en verdriet naar het vinden van een nieuw leven en nieuw geluk. ANNA VISSER (1975) is programmamaker, presentator en schrijver. Ze maakte debatprogramma’s en talkshows over politiek, kunst, cultuur en werkte als coach voor jong talent. Tegenwoordig woont Anna in Spanje als trotse eigenaar van pelgrimsherberg Aves de Paso.
Op Stapstenen – Nicoline van Tiggelen
Nicoline van Tiggelen, auteur van Op Stapstenen heeft vijftien boeken op haar naam staan, waaronder Haast Niets over haar Camino Francés. Door deze tocht kreeg zij de smaak te pakken en besloot ze de route vanuit Sevilla naar Santiago de Compostela, ofwel de Via de la Plata, te lopen.
Voor wie de steeds drukker wordende Camino Francės wil vermijden en toch een bijzondere camino wil bewandelen is de Via de la Plata (1007 km) wellicht een goed alternatief. En dit boek een aanbeveling waard. Het is vooral een reisgids, waarin verslag wordt gedaan van eindeloze paden, stevige beklimmingen en povere voorzieningen. Ook schrijft zij over bijzondere mensen die zij ontmoet, de slaapplekken en diverse tegenslagen die zij moet overwinnen. Tijdens haar eerste poging in 2023 om Santiago te bereiken, valt ze na twaalf dagen ongelukkig, breekt haar pols en kneust een aantal ribben. Er zit niets anders op dan naar huis te gaan.
Ze duwt de tijd voort om zo snel mogelijk weer te kunnen beginnen. En na 360 dagen is het zover. Vol energie en goede moed start zij daar waar zij moest stoppen en na 32 pittige en mooie wandeldagen wacht haar man haar als verrassing op op het Praza do Obradoiro voor de kathedraal van Santiago.
Redenen om dit boek te lezen: je beschikt ermee over een korte beschrijving van de route, mogelijke slaapplekken en ontberingen; je ontdekt een mooi alternatief voor de drukke Camino Francés; vele foto’s geven een beeld van wat je te wachten staat; het stimuleert om de Via de la Plata ook eens te proberen.
Redenen om dit boek te laten liggen: er zijn alternatieve informatiebronnen voor deze route (onder andere de Outdoor-reeks, nummer 116); ondanks haar vlotte pen, mis ik toch enige emotionele diepgang.
Het boek is te verkrijgen via Bol.com
Peter Stoks
De Camino Roept, Verslag van een Antipelgrim – Patrick Chatelion Counet
De schrijver en zijn vrouw, beiden theoloog, reizen naar Lourdes. Zij als pelgrim te voet, hij als ‘anti-pelgrim’ in hun camper. Hij verbaast zich over het fenomeen pelgrimeren en de openheid en intermenselijke kontakten die daar kennelijk mee gepaard gaan. Zelf is hij niet zo. Het liefst sluit hij zichzelf op in zijn camper met de stapels boeken die hij heeft meegenomen. Daaruit perst hij wijsheden voor dagelijks gebruik. Maar dan wel vanuit een komische invalshoek, waardoor het geheel vlot wegleest en niet zelden een glimlach oproept.
Hij beschrijft de route die zijn vrouw van Vézelay naar Lourdes loopt en geeft daarbij informatie over overnachtingsmogelijkheden, de omgeving en de vele kerken en gebouwen onderweg. Regelmatig verplaatst hij de camper en fietst hij naar een plek waar hij zijn vrouw ontmoet. Soms blijkt zij hem niet nodig te hebben, vraagt hij zich af wat hij eigenlijk aan het doen is en stort zich dan weer op zijn boeken en PC; terug in een voor hem acceptabeler wereld. Zijn vrouw daarentegen komt steeds meer in de sfeer van het pelgrimsbestaan. Vele ontmoetingen op haar pad verrijken haar en zoals gepland komt ze op haar verjaardag aan in Lourdes. Daar wachten vriendinnen haar op en gezamenlijk ondergaan zij de Lourdes-rituelen. De auteur beschrijft die omgeving in zijn kenmerkende humoristisch-kritische stijl als een soort Disneyland in pocketformaat.
Waarom dit boek niet?
De introspectieve wereld van de auteur is nadrukkelijk aanwezig. Daarbij haalt hij een wereld aan bekende filosofen of auteurs aan. Dat komt soms wat betweterig over. Zijn komische kijk op veel zaken is zo hier en daar wat overdone.
Waarom dit boek wel?
Authenticiteit, humor en informatie. Daarbij is het goed geschreven met makkelijk behapbare en beeldende zinnen die je gerieflijk meenemen op de reis van Vézelay naar Lourdes.
Kus de Aarde met je Voeten – Deborah de Koning
Deborah de Koning onderzoekt in dit boek de diepere vragen die klimaatverandering oproept en de rol van rituelen in onze reactie daarop. In plaats van alleen praktische oplossingen te zoeken, richt dit boek zich op de zingeving en de relatie tussen mens, natuur en religie. Wandelen speelt hierin een centrale rol, als ritueel dat helpt om verbinding te maken met de aarde. De Koning verkent verschillende rituelen die betekenis geven aan een veranderende wereld en onderzoekt hoe levensbeschouwingen, religieuze teksten en objecten ons kunnen helpen omgaan met de gevolgen van klimaatverandering.
Over de Via de la Plata naar Santiago – Ed van der Aa
Voor de tweede keer ondernam Ed van der Aa (1948) een pelgrimstocht naar Santiago de Compostela, nu vanuit het zuiden van Spanje. Van 9 maart tot 13 mei 2015 liep hij over de Via de la Plata in 66 dagen 1100 km van Sevilla naar Santiago en verder naar Finisterre. Een aantal dagen gebruikte hij voor stedenbezoek. Met als basis zijn dagboekmails, 16 gedichten en ruim 300 foto’s is een groot formaat boek samengesteld (ISBN: 9789402134940) onder dezelfde titel als deze tekstuitgave zonder de kleurenfoto’s. Het is de weergave van een indrukwekkende ervaring, korter maar zwaarder dan de vorige voettocht, vooral door de zeer wisselende weersomstandigheden. In feite heeft hij alle seizoenen mogen meemaken, van de warmte van Sevilla tot vorst in de Extremadura, koude noordenwind, storm en regen in Gallicië. Dat hoort ook bij een echte pelgrimage, het is geen vakantiereis naar Noem-maar-een-zijstraat. Een even inspirerend als ontroerend relaas met gevoel voor humor en poëzie geschreven. De schrijver verstaat de kunst om in een beeldende stijl de lezer mee te nemen als metgezel op deze bijzondere reis. Dit boek is zeer geschikt om de Zilverroute voor te bereiden en als geheugenopfrisser.
Op de Via de la Plata ben je iemand – Andre Brouwer
André Brouwer, freelance tekstschrijver, is niet alleen geboeid door het bedevaartsoord Santiago de Compostela, maar vooral door de weg ernaar toe. In dit boek beschrijft hij zijn derde pelgrimsreis per fiets. Een reisverslag van een tocht met hindernissen, over de Via de la Plata, de ‘zilverroute’ van Sevilla naar Santiago. Met een omweg naar ‘het einde van de wereld’ op zoek naar de plaats waar de apostel Jacob aanspoelde, en naar zichzelf.
‘Usted perigrino?’ vraagt een vrouw respectvol. Als ik zeg dat ik inderdaad een pelgrim ben, wil ze van alles van me weten. Als haar nieuwsgierigheid is bevredigd, zet ze een mooi stempel in mijn paspoort. Plechtig schudt ze me de hand.
Op de Vía de la Plata bén je iemand.